Skip to content. | Skip to navigation

Vikaspedia


T2 2019/10/14 07:46:57.144313 GMT+0530
शेअर करा

T3 2019/10/14 07:46:57.150815 GMT+0530
Views
  • स्थिती: संपादनासाठी खुला

T4 2019/10/14 07:46:57.206732 GMT+0530

तृणधान्य

तृण कुलातील वनस्पतींच्या पोषणक्षम बियांना तृणधान्य ही संज्ञा आहे. गहू, भात, मका, ज्वारी, बाजरी, नाचणी, वरी, यांचा तृणधान्यांत समावेश होतो.

गहू लागवड
गहू हे जगातील एक प्रमुख अन्नधान्याचे पीक असून त्याच्या लागवडीचे क्षेत्र व उत्पादन इतर अन्नधान्याच्या पिकांपेक्षा अधिक आहे. या विभागात गव्हाच्या लागवड कशी करावी या संबधी माहिती दिली आहे.
ज्वारी
ज्वारी एक सुपरिचित तृणधान्य. भारताच्या फार मोठ्या भागातील स्थानिक लोकांच्या आहाराचे ते मुख्य पीक आहे.
बाजरी
भारतातील हे एक महत्त्वाचे बारीक तृणधान्याचे पीक आहे. क्षेत्र आणि उत्पादन यांच्या दृष्टीने भात, गहू व ज्वारी यांच्यानंतर या पिकाचा क्रमांक लागतो.
मका
तृणधान्य पिकांच्या उत्पादमध्ये गहू व भात पिकानंतर जगात मक्याचा तिसरा क्रमांक लागतो. सर्व तृणधान्य पिकात सश्लेषण क्रिया असलेले मका हे पीक निरनिराळ्या हवामानाशी जलद समरस होऊन त्यात जास्त उत्पादन क्षमता आढळते.
नाचणी
दुर्जल शेतीसाठी सर्वांत चिवट असे हे गरीब लोकांचे बारीक तृणधान्य आहे. ते पौष्टिक आणि शक्तिदायक समजले जाते आणि त्यात प्रथिने व कॅल्शियम पुष्कळ प्रमाणात असतात. मधुमेही लोकांना ते उपयुक्त समजले जाते.
तांदुळ खोडकिडीचे व्यवस्थापन
या विभागात भाताच्या / तांदुळाच्या खोद्कीडीचे व्यवस्थापन कश्या प्रकारे करावे याविषयी माहिती दिली आहे.
ज्वारीवरील किडींचे व्यवस्थापन
ज्वारीचे उत्पादन कमी होण्यास अनेक करणे आहेत, त्यापैकी महत्वाचे कारण म्हणजे पिकावर येणाऱ्या किडी व रोग. या विभागात ज्वारीवरील किडींचे एकात्मिक व्यवस्थापन कसे करावे यासंबधी माहिती दिली आहे.
भाताची "एसआरआय" पद्धत
भाताच्या सुधारित एसआरआय पद्धतीच्या लागवडीमुळे भात उत्पादकांना कमी खर्चात, कमी वेळेत तसेच मजुरी व बियाणे व अन्य निविष्ठांत बचत करून उत्पादन वाढवणे शक्‍य झाले आहे.
उन्हाळी बाजरी लागवड
उन्हाळ्यात रोगाचा प्रादुर्भाव कमी असल्याने संरक्षित पाण्याची सोय असल्यास बाजरीपासून चांगले उत्पादन मिळवणे शक्‍य आहे. त्यासाठी योग्य नियोजन करावे.
ज्वारी लागवडीसाठी यंत्र
वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठाने रब्बी ज्वारीसाठी सुधारित पेरणी यंत्र विकसित केले आहे.
नेवीगेशन

T5 2019/10/14 07:46:57.382712 GMT+0530

T24 2019/10/14 07:46:57.389427 GMT+0530
Back to top

T12019/10/14 07:46:57.047787 GMT+0530

T612019/10/14 07:46:57.066736 GMT+0530

T622019/10/14 07:46:57.129235 GMT+0530

T632019/10/14 07:46:57.129418 GMT+0530