Skip to content. | Skip to navigation

Vikaspedia


T2 2019/05/22 05:58:16.002943 GMT+0530
मुख्य / शेती / धोरणे व योजना / राष्ट्रीय सुक्ष्मसिंचन अभियान
शेअर करा

T3 2019/05/22 05:58:16.007590 GMT+0530
Views
  • स्थिती: संपादनासाठी खुला

T4 2019/05/22 05:58:16.033270 GMT+0530

राष्ट्रीय सुक्ष्मसिंचन अभियान

सुक्ष्मसिंचन अभियान सुक्ष्मसिंचन प्रकल्पक्षेत्रातील विविध प्रकारच्या शासकीय योजनांमधील सुक्ष्मसिंचन योजनाचे एकत्रिकरण करण्यासाठी आणि सुक्ष्मसिंचनास प्रोत्साहन देण्यासाठी उपयुक्त ठरेल.

प्रस्तावना

राष्ट्रीय सुक्ष्मसिंचन अभियान जून 2010 मध्ये सुरु करण्यात आले. हे सुक्ष्मसिंचन अभियान सुक्ष्मसिंचन प्रकल्पक्षेत्रातील विविध प्रकारच्या शासकीय योजनांमधील सुक्ष्मसिंचन योजनाचे एकत्रिकरण करण्यासाठी आणि सुक्ष्मसिंचनास प्रोत्साहन देण्यासाठी उपयुक्त ठरेल. सुक्ष्मसिंचनास प्रोत्साहन देणाऱ्या या योजनामध्ये प्रामुख्याने राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अभियान (एनएफएसएम- NFSM), एकात्मिक तेलबिया, कडधान्ये, वनस्पती तेल आणि तृण पीक योजना (आयएसओपीओएम-ISOPOM), यांच्यासह कपाशी उत्पादन तंत्रज्ञान अभियान (टिएमसी-TMC) अशा योजनांचा समावेश आहे. यातून किफायतशीर पाणी वापर, पीक उत्पादनातील वाढ आणि शेतकरी वर्गाच्या उत्पन्नात थेट वाढ अपेक्षित आहे. यातील नवीन मार्गदर्शक तत्त्वेही पाणी वापर, उत्पादनातील वाढ यांचा विचार करतातच, पण त्याचबरोबर पाण्याच्या अतिरिक्त वापरातून जमीन खार होणे, दलदलीची होणे अशा गोष्टी कशा टाळता येतील, हेही सूचवतात.

अभियानाची महत्त्वपुर्ण वैशिष्ट्ये

  • दुर्बल आणि कमी उत्पन्न गटातील छोट्या शेतकऱ्यांसाठी साठ टक्क्यांपर्यंत अनुदान. तर इतर शेतकऱ्यांसाठी पाच हेक्टरच्या क्षेत्रासाठी पन्नास टक्क्यांपर्यंत अनुदान, या गोष्टी भारत सरकारचा वाटा म्हणून दिल्या जातील.
  • या योजनेत काही अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाच्या गोष्टी समाविष्ट केल्या आहेत. यात सुक्ष्मसिंचनातील हंगामी स्वरुपाच्या म्हणजे हलवत्या येणाऱ्या तुषार सिंचनाची पद्धती, वेगवेगळ्या पद्धतीचे व्हॉल्व्ह, वाळुचे प्रतिरोधक-फिल्टर्स, याशिवाय पिकांच्या मुळात खतांचा पुरवठा करणारी फर्टिगेशन यंत्रणा अशा गोष्टी असतील.
  • केंद्र सरकारचा अनुदानातील वाटा जिल्हास्तराऐवजी या योजनेत राज्यस्तरीय यंत्रणाकडे दिला जाईल.

हे लघुसिंचन अभियान राबवणाऱ्या यंत्रणेकडून अनेक गोष्टींची अपेक्षा आहे. कारण यात लागवडीखालील क्षेत्रात मोठी वाढ होणार असल्याने, समन्वयाची मोठी गरज आहे. त्यामध्ये प्रामुख्याने लाभार्थ्यांसह ग्रामपंचायती, अंमलबजावणी करणाऱी राज्यस्तरीय यंत्रणा आणि नोंदणीकृत सामुग्री पुरवठादार यांच्याशी चांगला समन्वय ठेवणे अपेक्षित आहे.

देशभरात या राष्ट्रीय लघुसिंचन अभियानाच्या प्रभावी अंमलबजावणीसाठी महत्त्वपुर्ण समन्वयक यंत्रणा ज्याला आपण नोडल ऐजन्सी म्हणू, ते काम हार्टिकल्चर क्षेत्रातील प्लास्टीकल्चरचे उपयोजन करणारी राष्ट्रीय समिती अर्थात (एनसीपीएसीएच- NCPAH) ही करणार आहे.
एनसीपीएसीएच यात बावीस (22) महत्त्वपुर्ण अशी प्रक्षेत्रांवर अगदी गांभीर्याने लक्ष ठेवून आहे. या बावीस प्रक्षेत्रांना प्रिसिजन फार्मिंग डेव्हलपमेंट सेंटरस (PFDCs) असे म्हटले जाते. प्रिसिजन अर्थात सुक्ष्मातिसूक्ष्म पद्धती विकसित करून, या अत्याधुनिक आणि तंत्रशुद्ध पद्धतींचे पुढे देशभरातील सिंचन प्रयोगात वापर केले जाणार आहे.

 

संदर्भ : भारतीय पत्रसूचना कार्यालय www.pib.nic.in

स्त्रोत : पोर्टल कंटेंट टीम

3.075
somnath aher Jan 12, 2017 10:52 PM

मला शेडनेट बनवायचे आहे त्यासाठी बँकेची लोणची गरज आहे या विषयी माहिती द्यावी

ANIUDHA MIRIKAR Sep 15, 2016 06:11 PM

आपण पॉलीहाउस उभारून त्यामध्ये पिके घेत आहेत हे अत्यंत कौतुकास्पद आहे. आपणास उत्त्पन्न हि सुरु झाले असणार आणि आपले उपजीविकेचे शास्वत साधन सुद्धा ह्या निमित्ताने झाले आहे. आपणास मिळणाऱ्या अनुदान बाबत आपण जिव्हा स्तरावर पाठपुरावा करावा आणि त्यानंतर राज्यस्तरावर आपण मा. सचिव कृषी यांच्या कडे दाद मागावी. परंतु, आपल्या प्रस्तावात काही त्रुटी राहिलेल्या आहेत का हे कृपया तपासून घेऊन नंतरच कार्यवाही करावी. शक्यतो अनुदान मिळण्यास विलंब जरी लागला तरी ते प्रस्ताव व्यवस्तीत असल्यास मिळतेच हा अनेकांचा अनुभव आहे.

शुभेच्छा !!!

निवूत्ति कदम Sep 09, 2016 08:41 PM

मि माझ्या व वडलांच्या नावे शासनाने ५०% अानुदान देनारी एन एच बी मार्फत पॅाली हाऊस ऊभे केले पन आज मला पुर्न १ वर्ष झाले मला कुठल्याही प्रकारचा ऊपयोग नाही झाला माझे डॅाकिमेन्ट सुधा समिट नाही करुन घेतले आशा वेळेस मि काय केले पाहिजे मला मदत करा मि ९० लाख रुपये कर्ज घेतले आहे व मि त्या मध्ये सिमला मिरची लावली पन आज मिरची ८ रूपये किलो ने विकत आहे मला मदत करा माझा मोबाईल न ९८६०६३१६९५ हे सत्य आहे आपन येऊन बगु शकता

sukhadeo dake Jul 16, 2014 10:05 PM

Yojnechi paripurn mahiti dya .kagad part konate lagtat ani kothe jama karave.tasech tya yojnecha kalavadhi etc.

आपल्या सूचना पोस्ट करा

(वरील विषयासाठी जर तुमच्या काही प्रतिक्रिया किंवा सूचना असतील तर या ठिकाणी नोंदवा)

Enter the word
नेवीगेशन

T5 2019/05/22 05:58:16.455937 GMT+0530

T24 2019/05/22 05:58:16.462297 GMT+0530
Back to top

T12019/05/22 05:58:15.879499 GMT+0530

T612019/05/22 05:58:15.896783 GMT+0530

T622019/05/22 05:58:15.992486 GMT+0530

T632019/05/22 05:58:15.993412 GMT+0530